19 Kasım 2009 ASYA'NIN BAHTININ MİFTAHI , MEŞVERET VE ŞÛRÂDIR İletişim Künye Abonelik Reklam Bugünkü YeniAsya!

Eski tarihli sayılar

Günün Karikatürü
Gün Gün Tarih
Dergilerimiz

H. İbrahim CAN

İran, Türkiye’ye mi yaklaşıyor?


A+ | A-

Batılıların, İran’ı Kum’da ortaya çıkan yeni nükleer reaktör konusunda gittikçe daha sıkıştırması, Rusya’nın İran’a karşı taahhütlerini yerine getirmekten kaçınması ve Türkiye’nin İran’a sıcak mesajlar göndermesi, İran’ı bölgedeki ittifakları yeniden değerlendirmeye itiyor.

ABD Başkanı Obama ile Rusya Devlet Başkanı Medvedev arasındaki görüşmeler sonrasında yapılan açıklamalar, Rusya’nın Batının stratejik ekonomik sektörlere yatırımlarını arttırma arzusunu ortaya koydu. ABD ve Avrupa’da bir çok yatırımcının, Rusya piyasasına yeniden girmek için Amerika’nın işaretini bekledikleri biliniyor. Bu yüzden Medvedev, Amerika ile yakınlaşarak bu yatırımcıları çekmek isterken, Amerika da bu silâhı kullanarak, Rusya’yı özellikle İran konusunda kendi yanına çekmek istiyor. İran’ın nükleer programına ket vurmanın en önemli yolunun Rusya’dan geçtiğini biliyor.

Nitekim Rusya geçen hafta teslim etmesi gereken S-300 stratejik hava savunma sistemini halen teslim etmeyerek İranlıları çok kızdırdı. Rusya ile iletişim uydusu fırlatma anlaşmasını iptal eden İran, bu konuda İtalyanlara yöneldi.

Bu aşamada Türkiye’nin hem İsrail’e karşı sert bir politika benimsemesi, hem de İran’ın (enerji amaçlı) nükleer programını destekleyip, Batı ile anlaşmazlığında arabuluculuk teklif etmesi, İran’ı Türkiye ile ilişkilerini daha öne çıkarmaya itiyor. Özellikle de henüz açıklanmamakla birlikte Amerika ile görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması ve İran’ın yaptırımlarla karşılaşma ihtimalinin artması bu gelişmeleri hızlandırdı. Karşılıklı sıcak mesajlar verilmesi, hatta İran’ın Türkiye ile gizli bir gaz anlaşması yaptığı iddiaları, Batılı gözlemcilerin dikkatini çekti.

The Guardian bu konuda yayınladığı yorumda ‘İran, Türkiye için Rusya’yı terk ediyor’ kanaatine varıyor. Gazeteye göre bunda Türkiye’nin son zamanlarda bölgede artan önemi ve cazibesinin rolü büyük.

Aslında Türkiye ile İran arasında tarihten bu yana gelen rekabete dayalı bütün ihtilâflara rağmen, ortak bir çok yön var. İran ile işbirliği Türkiye’nin Orta Asya ile karadan bağlarını kolaylaştırırken, Türkiye, İran tabiî kaynaklarının Avrupa’ya ulaşımının köprüsü durumunda. Nabucco projesi de bu açıdan ilişkileri güçlendiren bir unsur olacak.

Ancak Türkiye-İran ilişkilerinde özellikle kimlik farklılıkları sorununa dayanan ‘ihtiyatlı’ yaklaşımın ortadan kalkması hayli güç. İran’ın Yemen’deki isyancı grupları destekleyerek Suudi Arabistan’a saldırmalarında rol oynaması, Azerbaycan başta olmak üzere, Türkî cumhuriyetlerde Türkiye ile rekabet etmeye çalışması, Irak’taki Şiî-Sünnî çatışmalarındaki gizli rolü, Batı ile ilişkilerini İran için feda edemeyecek durumunda olan Türkiye’nin İran’a ihtiyatlı yaklaşmasının sebebi. İran ise; Türkiye’nin ABD ile olan müttefikliği ve bölgede nüfuzunun artmasından duyduğu rahatsızlık dolayısıyla aynı yaklaşımı sergiliyor.

Temennimiz artan işbirliği ve karşılıklı güvenin, iki ülkenin özellikle bölgede barış ve huzurun hakim olması yönündeki çabalarda birlikte hareket etmesini sonuç vermesidir. Elbette yalnızca ekonomik çıkarlara dayalı bir işbirliği değil, aynı zamanda—bütün farklılıklara rağmen—aynı dinin mensupları olmaya, İran’daki yoğun Azerî nüfus dolayısıyla ortak dil ve kültüre dayanan kalıcı bir dostluk bekliyoruz.

19.11.2009

E-Posta: hibrahimcan@windowslive.com


 
Sayfa Başı  Yazıcıya uyarla  Arkadaşıma gönder  Geri


Önceki Yazıları

  (18.11.2009) - Dünya gıda zirvesi: Havanda su dövmenin İtalyancası!

  (17.11.2009) - Felluce’de hâlâ bebekler ölüyor!

  (16.11.2009) - Yemen ellerinde kardeş kardeşi vuruyor!

  (14.11.2009) - Rusya, süper güç olmanın neresinde?

  (13.11.2009) - Blackwater’ın Irak politikası: Öldür, rüşvetle sustur!

  (12.11.2009) - İran uranyumunu Türkiye’ye gönderir mi?

  (11.11.2009) - Darfur’da soykırım oldu mu?

  (10.11.2009) - Berlin duvarı yıkıldı mı?

  (09.11.2009) - İSEDAK toplantısı ve Ömer el Beşir

  (06.11.2009) - Avrupa Birliği’nin başkanı kim olacak?

Bütün yazılar

YAZARLAR

  Abdil YILDIRIM

  Abdullah ERAÇIKBAŞ

  Ahmet ARICAN

  Ahmet DURSUN

  Ahmet ÖZDEMİR

  Ali FERŞADOĞLU

  Ali OKTAY

  Atike ÖZER

  Cevat ÇAKIR

  Cevher İLHAN

  Elmira AKHMETOVA

  Fahri UTKAN

  Faruk ÇAKIR

  Fatma Nur ZENGİN

  Gökçe OK

  Gültekin AVCI

  H. Hüseyin KEMAL

  H. İbrahim CAN

  Habib FİDAN

  Hakan YALMAN

  Halil USLU

  Hasan GÜNEŞ

  Hasan YÜKSELTEN

  Hüseyin EREN

  Hüseyin GÜLTEKİN

  Kadir AKBAŞ

  Kazım GÜLEÇYÜZ

  M. Ali KAYA

  M. Latif SALİHOĞLU

  Mehmet C. GÖKÇE

  Mehmet KAPLAN

  Mehmet KARA

  Mehtap YILDIRIM

  Meryem TORTUK

  Mikail YAPRAK

  Murat ÇETİN

  Nejat EREN

  Nurullah AKAY

  Osman GÖKMEN

  Osman ZENGİN

  Raşit YÜCEL

  Recep TAŞCI

  Rifat OKYAY

  Robert MİRANDA

  Ruhan ASYA

  S. Bahattin YAŞAR

  Saadet BAYRİ

  Saadet TOPUZ

  Said HAFIZOĞLU

  Sami CEBECİ

  Selim GÜNDÜZALP

  Semra ULAŞ

  Suna DURMAZ

  Süleyman KÖSMENE

  Umut YAVUZ

  Vehbi HORASANLI

  Yasemin GÜLEÇYÜZ

  Yasemin YAŞAR

  Yeni Asyadan Size

  Zafer AKGÜL

  Ümit KIZILTEPE

  İbrahim KAYGUSUZ

  İslam YAŞAR

  İsmail BERK

  İsmail TEZER

  Şaban DÖĞEN

  Şükrü BULUT

Gazetemiz İmtiyaz Sahibi Mehmet Kutlular’ın STV Haber’deki programını izlemek için tıklayın.
Dergilerimize abone olmak için tıklayın.
Hava Durumu
Yeni Asya Gazetesi, Yeni Asya Medya Grubu Yayın Organıdır.