18 Ağustos 2009 ASYA'NIN BAHTININ MİFTAHI , MEŞVERET VE ŞÛRÂDIR İletişim Künye Abonelik Reklam Bugünkü YeniAsya!

Eski tarihli sayılar

Günün Karikatürü
Dergilerimiz

H. İbrahim CAN

Kerkük'te sular iyice ısındı


A+ | A-

Kerkük yüzünden Irak’ta genel nüfus sayımı ertelendi. Irak’ın 2005 yılında kabul edilen anayasasının 140. maddesine göre 2007 yılı sonuna kadar yapılması gereken nüfus sayımı şimdi de 2010 yılına ertelendi. Kuzey Irak Kürt Yönetiminin nüfus kaydırma yoluyla Kerkük’ün yönetimini ele geçirme çabalarına, başta Türkmenler ve Araplar olmak üzere Irak’taki bütün gruplar karşı çıkıyor. Kürtler ise Kerkük petrollerini geleceklerinin ekonomik teminatı olarak görüyor.

Ancak Kerkük Kürtlere bırakılamayacak kadar önemli. Dünyanın toplam petrol rezervlerinin yüzde 6’sı ve Irak rezervlerinin yüzde 40’ı bu bölgede bulunuyor. Halen faal halde olan petrol alanlarından günde bir milyon varil ham petrol çıkarılıyor.

Geçen her gün Kerkük gittikçe büyüyen bir saatli bombaya benziyor.

Mesud Barzani iki yıl önce “140. madde uygulanmazsa, gerçek bir iç savaş çıkar” diye tehdit ederken, CIA ta 2007 yılı Ocak ayında yayınladığı Ulusal İstihbarat Tahmininde Amerikan ordusunun erken çekilmesi ve Kürtlerin Kerkük’ü kontrolü altına almak için harekete geçmesi halinde, Türkiye’nin Kerkük’e yönelik bir askerî harekât başlatacağı tahmininde bulunuluyor. 1995’te kurulan Irak Türkmen Cephesine her türlü desteğin sağlanarak, Kürtlere karşı bir denge gücü oluşturulması, Amerika ve merkezî Irak yönetiminin de şimdilik sesini çıkarmadığı bir olgu. Kuzey Irak’ta halen görev yapmakta olan güvenlik güçlerimiz de bu konuda önemli bir unsur olarak yerini koruyor.

Türkiye ve Türkmenler Kerkük’ün bir Türk şehri olduğu tarihî tezini savunmaya devam ediyor. Bunda dayanılan delil ise 1957 nüfus sayımında Türkmenlerin şehirdeki nüfus çoğunluğuna sahip olmaları. Ancak o tarihten bu yana çok şey değişti. Önce Saddam Hüseyin Kürt ve Türkmenleri şehirden sürerek Arapları buraya yerleştirip demografik yapıyı değiştirdi. Körfez Savaşı sonrası ise—halen de sürüyor—Kürt Yönetimi buraya olabildiğine Kürt nüfus taşıyor. Hatta konut bulunamadığından statta ve barakalarda yaşıyorlar. Bu durum, nüfus sorununu içinden çıkılmaz hale getiriyor.

Türkiye, Birleşmiş Milletlerce önerilen ve şehrin ortak yönetimini de içeren alternatifli çözüm tekliflerini tamamen reddetmiyor. Kaldı ki; mevcut durumda bundan daha iyisini beklemek pek akılcı görünmüyor.

Türkiye’nin Kerkük ve Musul’a verdiği önemi bilen ABD, çekilme sonrası Kuzey Irak Kürt Yönetiminin himayesini Türkiye’ye bırakmak isterken, bu şehirler üzerinde Türkiye’nin etkisinin artacağı imasını yapmaktan uzak durmuyor.

Kerkük’te nüfusun belirlenmesi için çeşitli yöntemler ileri sürülüyor. Ancak bunlardan hiçbirisinin herkesçe kabul edilen bir sonuç doğurması imkânsız. Bu durumda Lübnan çözümü gündeme geliyor: Nüfus sayımını hiç yapmamak. Orada da gruplar temsil haklarını kaybedecekleri endişesiyle 1932 yılından bu yana nüfus sayımı yaptırmıyor.

Ancak bunun bir çözüm olmadığı açık. Hele Kürt Yönetiminin Kerkük’teki petrol alanları için de ihalelere çıkması, Bağdat Yönetiminin 9500 kişilik bir birliği Kerkük’e yığması ve zaman zaman şehirdeki intihar saldırıları, Kerkük’te krizin gittikçe ağırlaştığını gösteriyor.

Türkiye’nin bu konuda Bağdat Yönetimi, ABD ve BM nezdindeki—İran ve Suriye görünüşte hiç bir adım atmayı düşünmüyor—çabalarını arttırması ve kan dökülmeksizin Kerkük’te adil bir çözüme ulaşılmasına öncülük etmesi yararlı olacaktır. Ama bu çözümün asla kolay olmayacağı aşikâr.

18.08.2009

E-Posta: hibrahimcan@windowslive.com


 
Sayfa Başı  Yazıcıya uyarla  Arkadaşıma gönder  Geri


Önceki Yazıları

  (17.08.2009) - Kıbrıs’ta müzakerelerin birinci turu biterken

  (15.08.2009) - Geçen hafta dünyada neler oldu?

  (14.08.2009) - Abhazya ve Güney Osetya Rusya'ya doğru kayarken

  (13.08.2009) - Davutoğlu ve Çağlayan'ın Irak ziyareti

  (12.08.2009) - Putin, on yıldır Rusya’nın patronu!

  (11.08.2009) - Etnik çatışmaya kalıcı çözüm için

  (10.08.2009) - Afganistan seçimleri

  (08.08.2009) - Enerji savaşlarında Ankara etabı: Putin ve Berlusconi Türkiye’de

  (03.08.2009) - Sözünü tutmayan Rasmussen göreve başlarken

  (02.08.2009) - Bir insan öyküsü: CIA ve MI5'in işkence ettiği genç

Bütün yazılar

YAZARLAR

  Abdil YILDIRIM

  Abdullah ERAÇIKBAŞ

  Ahmet ARICAN

  Ahmet DURSUN

  Ahmet ÖZDEMİR

  Ali FERŞADOĞLU

  Ali OKTAY

  Atike ÖZER

  Cevat ÇAKIR

  Cevher İLHAN

  Elmira AKHMETOVA

  Fahri UTKAN

  Faruk ÇAKIR

  Fatma Nur ZENGİN

  Gökçe OK

  Gültekin AVCI

  H. Hüseyin KEMAL

  H. İbrahim CAN

  Habib FİDAN

  Hakan YALMAN

  Halil USLU

  Hasan GÜNEŞ

  Hasan YÜKSELTEN

  Hüseyin EREN

  Hüseyin GÜLTEKİN

  Kadir AKBAŞ

  Kazım GÜLEÇYÜZ

  M. Ali KAYA

  M. Latif SALİHOĞLU

  Mehmet C. GÖKÇE

  Mehmet KAPLAN

  Mehmet KARA

  Mehtap YILDIRIM

  Meryem TORTUK

  Mikail YAPRAK

  Murat ÇETİN

  Nejat EREN

  Nurullah AKAY

  Osman GÖKMEN

  Osman ZENGİN

  Raşit YÜCEL

  Recep TAŞCI

  Rifat OKYAY

  Robert MİRANDA

  Ruhan ASYA

  S. Bahattin YAŞAR

  Saadet BAYRİ

  Saadet TOPUZ

  Said HAFIZOĞLU

  Sami CEBECİ

  Selim GÜNDÜZALP

  Semra ULAŞ

  Suna DURMAZ

  Süleyman KÖSMENE

  Umut YAVUZ

  Vehbi HORASANLI

  Yasemin GÜLEÇYÜZ

  Yasemin YAŞAR

  Yeni Asyadan Size

  Zafer AKGÜL

  Ümit KIZILTEPE

  İbrahim KAYGUSUZ

  İslam YAŞAR

  İsmail BERK

  İsmail TEZER

  Şaban DÖĞEN

  Şükrü BULUT

Gazetemiz İmtiyaz Sahibi Mehmet Kutlular’ın STV Haber’deki programını izlemek için tıklayın.
Dergilerimize abone olmak için tıklayın.
Hava Durumu
Yeni Asya Gazetesi, Yeni Asya Medya Grubu Yayın Organıdır.