"Gerçekten" haber verir 21 Nisan 2009
Anasayfam Yap | Sık Kullanılanlara Ekle | Reklam | Künye | Abone Formuİletişim
ASYA'NIN BAHTININ MİFTAHI , MEŞVERET ve ŞÛRÂDIR

Eski tarihli sayılar

Görüş, teklif ve
eleştirilerinizi

adresine bekliyoruz.

 

M. Latif SALİHOĞLU

Şahsın hatası sisteme yüklenmez



Sultan Abdulhamid'i devirerek ülkeyi kaosa sürükleyen İttihatçıların günah galerisi, denilebilir ki ağzına kadar lebâleb doludur.

Onların on yıl içinde (1908–1918) yaptığı maddî ve mânevî tahribatın büyüklüğünü bir başka hadise ile kıyaslamak dahi mümkün görünmüyor.

Esasında 1918'den sonra, hatta Cumhuriyetin kurulmasından sonraki dehşetli mânevî tahribatın faturasını da bir ölçüde İttihatçılara yüklemek lâzım.

Zira, Meşrûtiyet devrinin "şiddetli istibdad"ını 1923'ten sonra "mutlak istibdad"a çevirenler, yine o eski İttihatçıların devamı ve bakiyesi durumundaki komitacı ruhlu heriflerdir.

Bir sıralama, yahut bir dereceleme yapmak gerekirse, üç müstebid devir hakkında şunları söylemek mümkün:

1) Sultan Abdulhamid'in Mutlakiyet devrinde, fikre adavet edilirdi; hürriyetten söz etmek, cinayet gibi görülürdü.

2) İttihatçıların on yıllık istibdat devrinde, fikrin yanında hayata da adavet edilmeye başlandı. Farklı fikir ve görüş sahiplerine, neredeyse hayat hakkı dahi tanınmaz oldu. Bu sebeple, had safhada cinayetler işlendi, sûikastlar yapıldı.

3) Cumhuriyetin ilk çeyrek asırlık devresinde ise, fikre de, hayata da, hatta dine ve imana da adavet edildi, husûmet yapıldı. Bu devirde en büyük zulmü, ezâ ve cefâyı dindarlar çekti. Şüphesiz, farklı fikirlere sahip hemen herkese zulmedildi. Ancak, hiçbir kesim mâsum dindarlar kadar şiddet, baskı görmedi.

Değerlendirme ölçüsü

Şahıs veya grupların işlemiş olduğu hatayı, günahı, bütünüyle devrin sistemine, rejimine mal etmemek lâzım.

Değerlendirme yapılırken, bu ölçüye dikkat edilmezse, hatlar karıştığı gibi zihinler de karışır.

Kargaşa meydan alır.

Tıpkı, İttihatçıların işlemiş olduğu hata ve cinayetlerin "nâzenin Meşrûtiyet"e mal edilmesi gibi...

Evet, ne yazık ki, aradan yüz sene geçmiş olmasına rağmen, sırf İttihatçıların hatası, günâhı sebebiyle hâlen de Meşrûtiyete, hatta hürriyete düşmanlık edenler var; bunları yanlış ve gereksiz şeyler olarak görenler var.

Bu, suret–i kat'iyede doğru, isabetli bir yaklaşım tarzı değil.

Meselâ, Cumhuriyetin ilk yıllarında cinayet işleyenlerin, yahut dine düşmanlık edenlerin hatası, günahı Cumhuriyet sistemine nasıl mal edilmemesi gerekiyorsa, Meşrutiyet devrinde bozuk İttihatçı komitacıların günahı da, bugün adına demokrasi denilen meşrûtiyet hakikatine yüklenmez, yüklenilmemeli.

Ölçüyü kaçıranlar, yahut böyle ölçüsüzce hareket edenler, cahil–cühelâ kesim olsa, önemli değil dersiniz, üzerinde de durmaz geçersiniz.

Ancak, toplum içinde ilim ve irfaniyle itibar kazanmış kimselerin ölçüsüz davranması, mânâ ve makamları karıştırarak, meselâ "Hürriyetin, Meşrûtiyetin ilânı yanlış olmuştur" gibi hükmî ifadeler kullanması son derece tehlikeli ve bir o kadar da düşündürücüdür.

Hâsılı: Şahıs, grup ve kliklerin hatasını, insanlık için ideal mânâda kabul edilen hürriyet, meşrutiyet ve cumhuriyet gibi sistemlere mal etme hatasına düşmemek lâzım.

Tarihin yorumu 21 Nisan 1938

Pakistan'ın İkbâl'i

Pakistan'ın Pencap eyaletinde dünyaya gelen (1873) büyük şâir Muhammed İkbâl, 1938 yılı 21 Nisan'ında Rahmet–i Rahman'a kavuştu.

Türkiye için Mehmet Âkif ne ise, Pakistan için de M. İkbâl odur.

Her ikisi de, kendini çok iyi yetiştirmiş şahsiyetlerdir. Öne çıkan meziyetleri şairlik olmasına rağmen, dinî, ilmî ve medenî yönleri ile de gıpta edilecek derecede mücehhez olmuş kimselerdir.

Pakistan'ın hürriyet ve bağımsızlık mücadelesinde şiirleri ilham kaynağı olmuş M. İkbâl'in "Yakarış" isimli şiirinden tercüme edilmiş bazı mısraları şöyledir:

Allahım, senin lütfunla, kereminle bu ümmetin ağacı yeşildir

Senin kereminle bu ümmet bugün hâlâ yaşayabilmektedir

Allahım, İslâm milletine gayret ve hareket imkânını bağışla

Bize Hz. Ali gönlü, Hz. Ebubekir sadâkati ve ihlâsı bağışla

Bu ümmetin yüreğine Muhammed aşkının okunu sapla

Yeniden dünyaya hakim olma arzusu uyandır onlarda

İslâm gencine gayret ateşi, İslâma hizmet harareti lûtfet

Ona Peygamber aşkını, Peygamber ahlâkını nasip eyle

Ümmetin gemisini içinde girdiği girdaptan kurtar

Ona hızlı gitme gücü bağışla, onu yavaş gitmekten kurtar

Allahım, hayatın sırrını ve ölmün hakikatini öğret bana

Çünkü, bütün bu kâinat Senin ilmin içindedir daima

21.04.2009

E-Posta: latif@yeniasya.com.tr


 
Sayfa Başı  Yazıcıya uyarla  Arkadaşıma gönder  Geri


Önceki Yazıları

  (20.04.2009) - Bediüzzaman mı hasta, İstanbul mu?

  (18.04.2009) - Hamidîlik ve hakperestlik

  (16.04.2009) - Vasiyete rağmen...

  (15.04.2009) - Yakın tarih kaynakları

  (14.04.2009) - Meşrûtiyeti mahvedenler

  (13.04.2009) - Bursa’da mânidar tevâfuklar

  (04.04.2009) - Âzamî tasarruf ve tedbir zamanı

  (02.04.2009) - Siyaset durulmuyor

  (01.04.2009) - Tire'de örnek bir tablo

  (31.03.2009) - Anketler yanıldı, yanılttı

 

Bütün yazılar

YAZARLAR

  Abdil YILDIRIM

  Abdullah ERAÇIKBAŞ

  Ahmet ARICAN

  Ahmet DURSUN

  Ahmet ÖZDEMİR

  Ali FERŞADOĞLU

  Ali OKTAY

  Atike ÖZER

  Cevat ÇAKIR

  Cevher İLHAN

  Elmira AKHMETOVA

  Fahri UTKAN

  Faruk ÇAKIR

  Fatma Nur ZENGİN

  Gökçe OK

  H. Hüseyin KEMAL

  H. İbrahim CAN

  Habib FİDAN

  Hakan YALMAN

  Halil USLU

  Hasan GÜNEŞ

  Hasan YÜKSELTEN

  Hüseyin EREN

  Hüseyin GÜLTEKİN

  Kadir AKBAŞ

  Kazım GÜLEÇYÜZ

  M. Ali KAYA

  M. Latif SALİHOĞLU

  Mehmet C. GÖKÇE

  Mehmet KAPLAN

  Mehmet KARA

  Mehtap YILDIRIM

  Meryem TORTUK

  Mikail YAPRAK

  Murat ÇETİN

  Nejat EREN

  Nimetullah AKAY

  Osman GÖKMEN

  Osman ZENGİN

  Raşit YÜCEL

  Recep TAŞCI

  Rifat OKYAY

  Robert MİRANDA

  Ruhan ASYA

  S. Bahattin YAŞAR

  Saadet BAYRİ

  Saadet TOPUZ

  Said HAFIZOĞLU

  Said HAFIZOĞLU

  Sami CEBECİ

  Selim GÜNDÜZALP

  Semra ULAŞ

  Suna DURMAZ

  Süleyman KÖSMENE

  Umut YAVUZ

  Vehbi HORASANLI

  Yasemin GÜLEÇYÜZ

  Yeni Asyadan Size

  Zafer AKGÜL

  Ümit KIZILTEPE

  İbrahim KAYGUSUZ

  İslam YAŞAR

  İsmail BERK

  İsmail TEZER

  Şaban DÖĞEN

  Şükrü BULUT

Sitemizle ilgili görüş ve önerileriniz için adresimiz:
Yeni Asya Gazetesi Gülbahar Cd. Günay Sk. No.4 Güneşli-İSTANBUL T:0212 655 88 59 F:0212 515 67 62 | © Copyright YeniAsya 2008.Tüm hakları Saklıdır

Kurumsal Linkler:
Bediüzzaman Haftası - Risale-i Nur Enstitüsü - Yeni Asya Vakfı - Demokrasi100 - Yeni Asya Gazetesi - YASEM - Bizim Radyo
Sentez Haber - Yeni Asya Neşriyat - Yeni Asya Takvim - Köprü Dergisi - Bizim Aile - Can Kardeş - Genç Yaklaşım - Yeni Asya 40. Yıl

Reklam Linkleri:
Risale Yorum- Risale Çocuk- Oktay Usta - Euro Nur - Fıkıh İnfo- Ahmet Maranki- Cevşen - Yeni Asya Barla - Makdis