DEMOKRATİK DEĞERLER AŞINIYOR

Türkiye, Demokrasi Endeksi'nde 2022 yılında, 4.35 puanla 167 ülke arasında 103'üncü sırada yer aldı. Endeks ile ilgili yayınlanan raporda, “Türkiye’nin demokratik değerleri aşınmaya devam ediyor” başlığı atılırken, ülke “Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın liderliğinde son on yılda puanında ciddi bir düşüş yaşadı” deniliyor. Türkiye, otoriter rejim kategorisinin 6 basamak üzerinde bulunuyor.

ERDOĞAN’IN OTOKRATİK YÖNETİMİ ARTIYOR

Türkiye’de “demokrasinin ciddi şekilde sınırlandığı, medya ve muhalefet üzerindeki baskının arttığı” belirtilen raporda, “Seçimler genellikle özgür ve adil değil, medya sansüre tabi, hukukun üstünlüğü zayıf ve yolsuzluk yaygın” şeklinde değerlendirme yapılıyor. Raporda, “Bu düşüş eğilimi Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın giderek artan otokratik yönetimini yansıtmaktadır” deniliyor.

***

Demokrasi sınırlı, hukuk zayıf ve yolsuzluk yaygın

Economist dergisinin 2022 yılını kapsayan demokrasi raporunda 167 ülke arasından Norveç ilk sırada yer alırken, “hibrit rejim” diye tanımlanan Türkiye 103’üncü sırada kaldı. Türkiye,  demokrasisi sınırlı, hukuku zayıf ve yolsuzluğu yaygın olarak tanımlandı.

İngiltere merkezli Economist dergisinin araştırma ve analiz birimi “Economist Intelligence Unit” 2022 yılının en demokratik ve antidemokratik ülkelerini sıraladı. Her yıl yayınlanan rapordaki listede 167 ülke yer alırken her ülke en fazla 10 puan alabiliyor. Listede Norveç birinci sırada yer alırken, otoriterlikten bir önceki sınıf olan hibrit (melez) rejim olarak gösterilen Türkiye 103. sırada bulunuyor. Rapora göre Batı Afrika ülkesi Gambiya, Türkiye’nin bir basamak üstünde yer alıyor. Artı Gerçek’in aktardığına göre raporda puanlama kriterleri seçim süreci ve çoğulculuk, hükümetin işleyişi, siyasal katılım, demokratik siyasal kültür ve sivil özgürlüklerin yer aldığı beş başlık üzerinden hesaplanıyor. Listede ülkeler aldıkları puanlara göre “tam demokrasi” ,”kusurlu demokrasi”, “hibrit (melez) rejim” ve “otoriter rejim” olarak sınıflandırılıyor.

TÜRKİYE ‘HİBRİT REJİM’ OLARAK TANIMLANDI

Türkiye listede 167 ülke arasından 103’üncü sırada yer aldı ve 10 üzerinden 4.35 puan alarak “hibrit rejim” olarak tanımlandı. Batı Afrika ülkesi Gambiya 4.47 puanla Türkiye’nin bir basamak üzerinde 102’inci sırada yer aldı. Türkiye 2021’de de Economist Intelligence Unit’in raporunda 4.35 puan almıştı. 2006’dan beri yayınlanan raporda Türkiye şu ana kadar 5,76 puanla en yüksek rakamı 2012’de elde etmişti.

TÜRKİYE’NİN DEMOKRATİK DEĞERLERİ AŞINMAYA DEVAM EDİYOR

Raporun Türkiye ile ilgili kısmında şu ifadeler kullanıldı: “Türkiye’nin demokratik değerleri aşınmaya devam ediyor. Türkiye bölgedeki tek “hibrit rejim”. Yani demokrasi ciddi şekilde sınırlanmış durumda. Seçimler genellikle özgür ve adil değil, medya sansüre tabi, hukukun üstünlüğü zayıf ve yolsuzluk yaygın. Türkiye, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde son on yılda puanında keskin bir düşüş yaşadı. 2012’de 5,76 puan olan Türkiye’nin ortalama puanı 2022’de 1,41 puan düşerek 4,35’e geriledi. Bu düşüş eğilimi otoriter başkanının giderek artan otokratik yönetimini yansıtıyor. Türkiye’nin puanı değişmedi. Erdoğan, 2022’de medya, muhalefet ve kamuoyu üzerindeki baskıyı artırdı, ancak ülke zaten tüm kategorilerde çok düşük puanlara sahip, bu nedenle birçok gösterge çok daha aşağı inemez.” Raporda Covid-19 pandemisinde baskıcı önlemler alan Çin’in demokrasi puanının 10 üzerinden 1,94’e, yani endeksin başladığı 2006’dan bu yana en düşük düzeye indiği belirtilirken, Rusya’nın 2022’de tüm dünyada en fazla demokratik gerileme yaşayan ülke olduğu ve 22 basamak gerileyerek listenin 146’ıncı sırasına gerilediği açıklandı.

(HABER MERKEZİ)