ÖZGÜRLÜK / ÖZ(Ü)GÜRLÜK
Özgürlüğün tarifi kelimenin bileşenlerinde mündemiçtir. Özgürlük; (öz)ünü (gür)leştirmek,  yani çoğaltmaktır. İnsan, diğer varlıklardan farklı olarak kendi özünü çoğaltan, inşa eden türün adıdır. Sartre “bütün doğal eşyanın ve canlının önce özü, sonra da varlığı yaratılırken, sadece insanın önce varlığı yaratılmış, sonra da özünü inşa etmesi ona bırakılmıştır” der. Bu mânâyı Bediüzzaman Hazretlerinde de görmekteyiz. O insanın önünde aşağıların en aşağısından, en yüksek mertebeye kadar sonsuz makam bulunduğunu,  insanın bu sonsuz mertebe içerisinde yerini kendi tercihleriyle tayin edeceğini belirtirken, bir başka yerde Lokman Sûresinin 34. âyetindeki “rahimlerde yer tutanı sadece O bilir” ifadesini insanın manevî simasının keşfedilemezliğine hamleder. Esasen insan ruhunun (özünün) bilinmezliğinden maksat başlangıçta bir tasarımının olmaması, mutlak bırakılmasıdır. Varlığı yaratıldıktan sonra ruh tekemmül etmektedir. Nitekim Muhyiddin-i Arabi’nin  “ruhun mahlûkiyeti, inkişafından ibarettir” sözü bu hakikate işaret etmektedir.
  

SINIRLAR
İnsan bir mekân, zaman ve toplum içerisinde dünyaya gelir. Bunlar insan için fiziksel, psikolojik ve kültürel sınırlar oluşturur. İnsan bu sınırlarla yüzleşmek suretiyle özünü güçlendirir. İnsan ruhuna hamledilen akıl ve vicdan gibi tüm unsurlar işlevseldir. Varlıkları kullanıma bağlıdır. Bu yüzden söz konusu unsurlar Kur’ân’da isim olarak değil fiil halinde ifade edilir. Rollo May insanın ayırt edici yanı olan şuurunun imkânlar ve sınırlılıklar arasındaki diyalektik gerilimden doğup gelen bir farkındalık olduğunu belirtir. İnsanı başka varlıklardan ayıran diğer özellikler de sınırların getirdiği gerilimle varlık kazanmaktadır.  Meselâ fiziksel sınırlar ile karşılaşan insan teorik aklını inkişaf ettirerek uygar bir dünya kurar. Yine kültürel sınırlar insanda pratik aklın inkişafına ve yüksek ahlâkî değerlerin varlık kazanmasına sebep olurken, psikolojik gerilimler estetik aklı doğurup, devreye sokar. Sanatçı psikolojik gerilimlerini sanata dönüştüren kimsedir.
  

 SINIRLARLA ÖZGÜRLEŞMEK
İnsan kendini sınırlandırmak istemez. Bu ona çok güç gelir. “İnsan maymun iştahlıdır” sözü insanın bu yönüne işaret eder. Gerçekten de insan pek çok şey birden olmak ister, biriyle yetinmeye yanaşmaz. Bunları yapmayı özgürlüğünden ödün vermek olarak algılar. Ancak pek çok şeyin birden istenip elde edilmeye çalışılması, onu güdük bırakır. Bu davranışın sonucu hiçbir şey elde etmemektir.
Günümüzde insanın vakti geldiğinde kendini sınırlamada zorlandığı iki meseleye, meslek ve eş seçimine değinerek, konumuzu bağlayalım.
Pek çok insan, sayısız güzel meslekler içinde bir meslekle kendini sınırlandırmak istemez. Hem doktor, hem mühendis, hem avukat, hem tüccar.... olmak ister. Ancak bu mesleklerin hepsini elde etmesi mümkün olmadığından, mecburen bir tanesi ile yetinmek zorundadır. Maymun iştahlı davranıp kendini bir meslekle sınırlandıracak tercihi yapmadığı zaman işsiz kalması ve “ne iş olsa yaparım abi” diyenlerin sınıfına dâhil olması kaçınılmaz olacaktır.
Yine pek çok insan sayısız aday arasından bir eş beğenmekte de çok zorlanır. Bunun temelinde kendini sınırlamanın ağırlığı vardır. Bu yüzden çevremizde bekâr kalan pek çok erkek ve kadınla karşılaşırız. Hatırlanacağı üzere bu konuyu romantik komedi tarzında ele alan, başrollerini Julia Roberts ile Rıchard Gere’nin oynadığı “Kaçak Gelin” filmi oldukça ilgi toplamıştı. Evlenip kendini sınırlandırmaya yanaşmayanlar çoğalamaz. Oysa kendini bir eşle sınırlandırıp, evlenen ve aile kuranlar ismini ve neslini çoğaltıp devam ettirir. 
  

ÖZGÜRLÜK MEVSİMİ; RAMAZAN
Esasen Ramazan Ayı ruhun özgürleşmesi için nefsin isteklerine sınırlar getiren tam bir özgürlük mevsimidir. Ramazan, on bir ay boyunca kasavetli, ezici, sıkıntılı, geçici ve boğucu dünyevî hadiseler içinde bunalan ruh için verilen bir mola vaktidir. Bu molada ruha vahyin değerleri ile yeniden format atılmakta, ruhun aslî elemanları olan zihin, irade, his ve latifeleri bu değerlere göre güncellenmektedir. Yine bu mevsimde daha önceki vakitlerde kuvve-i şeheviye ve gadabiye ile akl-ı maaş sıfatı ile yoğun bir şekilde çalışan akıl, bu işlevini rölantiye alıp, vicdanın aslî unsurlarıyla akl-ı mead sıfatı ile yoğun bir faaliyete girer. Ruhu ibadetullah, ma’rifetullah, muhabbetullah ve müşahedetullah ufuklarında seyahat ettirip, ona tam bir özgürlük yaşatır. Rabbimizden isteğimiz bu özgürlük mevsiminden alabildiğine istifade etmeyi bize nasip etmesidir.