Kral Çıplak hikâyesinin belki de günümüze uyarlanabilecek en önemli tarafı budur:

Kralın çıplak olduğunu yalnızca karşısındakiler değil, kendi çevresindekiler de bilir, ama susar.

Çünkü kralın çıplaklığını kabul etmek, kendileri hakkında da bir şey söylemek anlamına gelir.

“Bizden biriyse, mutlaka bir açıklaması vardır.”

“Bizim taraftan biri bunu yapmış olamaz.”

“Birileri kesinlikle iftira atıyordur.”

“Bunu gündeme getirenlerin başka amacı vardır.”

Böylece olayın kendisi değil, kişinin siyasi kimliği tartışılmaya başlanır.

Oysa demokratik hukuk devletinde ölçü farklı olmalıdır.

Bir işlem hukuka aykırıysa, onu gerçekleştiren kişinin iktidara yakın veya muhalif olması hukukî niteliğini değiştirmemelidir.

Bir vatandaşın hakkı yenmişse, o vatandaşın siyasi tercihi onun hakkının değerini azaltmamalıdır.

Ama bugün farklı bir süreç yaşanıyor olabilir.

Daha önce konuşmaktan çekinenler konuşmaya başlayabilir.

Daha önce “böyle bir şey mümkün değildir” diyenler artık sorular sormaya başlayabilir.

Daha önce eleştirmekten kaçınanlar, “Burada gerçekten ne oldu?” diye düşünmeye başlayabilir.

Bunun demokratik kültür açısından önemi büyüktür.

Çünkü toplumlarda değişim çoğu zaman yalnızca iktidarın değişmesiyle başlamaz.

Bazen önce sessizlik değişir.

İnsanlar gördüklerini söylemeye başladığında, korkunun toplumsal etkisi azalır.

Ancak burada bir başka olgu daha vardır.

O da, yalnızca iktidarı eleştirenlerin değil, iktidarı destekleyenlerin de gerçeğe bakabilmesidir.

Bir siyasî hareketi desteklemek, o hareketin bütün mensuplarını peşinen doğru kabul etmek değildir.

Tam tersine, gerçek siyasî sadakat bazen en zor soruları sorabilmektir.

“Bizim taraftan biri yanlış yapmış olabilir mi?”

“Burada bir çıkar ilişkisi var mı?”

“Denetim neden zamanında yapılmadı?”

“Daha önce uyarılar varsa neden sonuç alınamadı?”

“Kimler kazandı?”

“Kimler kaybetti?”

“Kamu kurumunun temsilcileri ile ekonomik aktörler arasındaki ilişkiler yeterince şeffaf mı?”

Bu soruların sorulması herhangi bir siyasî partiye karşı olmak anlamına gelmez.

Tam tersine, demokratik siyasetin normal bir gereğidir.

Çünkü parti sadakati ile hakikate sadakat aynı şey değildir.

Bir siyasî hareketin taraftarı olmak, o hareket adına yapılan her şeyi savunmayı gerektirmez.

Bir insan kendi desteklediği siyasî çevrede gördüğü yanlışa itiraz edebiliyorsa, orada siyasal ahlak vardır.

“Kral Çıplak” metaforunda bundan sonra ne olacağını hepimiz biliyoruz.

Gerçek bir kez yüksek sesle söylendiğinde, artık onu yeniden susturmak kolay değildir.

Ama bu, herhangi bir hükümetin veya siyasî hareketin otomatik olarak sona ereceği anlamına gelmez.

Asıl mesele iktidarın kimin elinde olduğu da değildir.

Asıl mesele, iktidarı elinde bulunduranın da hesap verebilir durumda olup olmadığıdır.

Fon soruşturması bu açıdan önemli bir testtir.

Bugün ihtiyacımız olan, hepimizin o çocuğun cesaretine sahip olabilmesi.

Kralın çıplak olduğunu gördüğümüzde söyleyebilmek.

Kral bizim kralımız olduğunda da söyleyebilmek.

Muhalif olduğumuzda da söyleyebilmek.

İktidarı desteklediğimizde de söyleyebilmek.

Çünkü hukuk devletinin gerçek ölçüsü, başkasının yanlışını görmek değildir.

Kendi tarafının yanlışını da görebilmektir.

Daha büyük soru şudur: Biz bu kadar şeyi görmemize rağmen neden daha önce konuşmadık?

Eğer bu soru toplumun her kesiminde samimiyetle sorulmaya başlanırsa, “Kral Çıplak” hikâyesinin önemi anlaşılır.

Çünkü mesele kralın çıplak olması değil, kral çıplakken herkesin neden alkışlamaya devam ettiğidir.