ABD'de gerçekleştirilen kritik ara seçimlerin ilk sonuçlarına göre Demokrat Parti, Cumhuriyetçilerin elindeki Senato'da çoğunluğu ele geçirdi. Temsilciler Meclisi’nde de dengeler değişiyor.
ABD’de 3 Kasım'da yapılan ara seçimlerde sandıktan tarihi bir değişim mesajı çıktı. ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci döneminin ilk iki yılının ardından yapılan seçimlerde, Demokrat Parti büyük bir başarıya imza atarak Kongre'nin üst kanadı olan Senato’da çoğunluğu ele geçirdi. Alt kanat olan Temsilciler Meclisi’nde de Demokratlar zafere çok yakın.
İşte ABD siyasetinde kartların yeniden dağıtılmasına yol açan seçimin tüm detayları...
Cumhuriyetçilerin kalelerinde Demokrat rüzgarı
Seçimlerin en büyük sürprizleri, uzun yıllardır Cumhuriyetçi partinin güçlü olduğu eyaletlerde yaşandı.
- Teksas'ta tarihi gece: Demokrat James Talarico, Cumhuriyetçi Ken Paxton'ı mağlup ederek 1988'den bu yana Teksas'tan Senato'ya seçilen ilk Demokrat olmayı başardı. Eyaletteki valilik yarışını ise Cumhuriyetçi Vali Greg Abbott'ı geride bırakan Demokrat Gina Hinojosa kazandı. Hinojosa, 1990'dan beri Teksas'ta valilik kazanan ilk Demokrat ve eyaletin ilk Latin kökenli kadın valisi olarak tarihe geçti.
- Eyaletler renk değiştirdi: Kansas ve Güney Carolina gibi Cumhuriyetçi kalelerde Demokratlar yıllar sonra Senato seçimlerini kazandı. Ohio'da Demokrat Sherrod Brown, 2024'te kaybettiği Senato koltuğunu geri alırken; Iowa, Kansas, Georgia ve Ohio’da kritik koltuklar ile valilikler Demokratlara geçti.
Kongre'de son durum ne?
ABD medyasının açıkladığı ilk verilere göre Kongre'nin iki kanadında son durum şöyle şekilleniyor:
- Senato (100 Sandalye): Demokratlar, Cumhuriyetçilerin elindeki 6 sandalyeyi kazanarak en az 51 üyelik ile Senato'da çoğunluğu sağladı.
- Temsilciler Meclisi (435 Sandalye): Oy sayımı devam ediyor. Çoğunluk için 218 sandalye gerekiyor. Şu anki güncel verilere göre Demokratlar 193, Cumhuriyetçiler ise 114 sandalyeye ulaşmış durumda. Demokratlar, Cumhuriyetçilerin elindeki en az 7 bölgeyi daha kazanarak çoğunluğa çok yaklaştı.
Seçmenin gündemi: Ekonomi ve İran Savaşı
Sandık çıkışı anketlerine ve seçmen araştırmalarına göre, oy tercihlerinde üç ana unsur belirleyici oldu: Hayat pahalılığı, İran'daki savaş ve hükümetteki yolsuzluk kaygıları.
Seçmenlerin büyük bir bölümü, yüksek hayat maliyetlerinden Trump yönetimini sorumlu tuttu ve Kongre'nin başkan üzerindeki denetim yetkisini daha güçlü şekilde kullanmasını istediğini sandıkta gösterdi.
Trump'tan ilk açıklama: "Uzlaşmaya hazırım"
Seçim sonuçlarını Beyaz Saray'dan takip eden Başkan Donald Trump, The New York Times'a yaptığı açıklamada sonuçları kabul edeceğini belirterek uzlaşı mesajı verdi: "Bu sonuçları kabul etmeye kesinlikle hazırım. Demokratlarla çalışacağız ve onlarla birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyoruz. Muhtemelen bir uzlaşmaya varırız."
Ancak Trump, Truth Social hesabından yaptığı bir diğer paylaşımda faturayı adaylara keserek, "Eğer oy pusulasında ben olsaydım, Cumhuriyetçiler ezici bir farkla kazanırdı" iddiasında bulundu. Beyaz Saray ise kayıpların Trump'a yönelik bir referandum olmadığını, adayların bireysel performanslarından kaynaklandığını savundu.
Yeni Dönemde Trump’ı Ne Bekliyor?
Senato’nun Demokratların kontrolüne geçmesi, Trump’ın kalan iki yıllık görev süresini oldukça zorlaştıracak.
Senato; federal yargıçların, Yüksek Mahkeme üyelerinin ve üst düzey yönetim yetkililerinin atanmasında onay yetkisine sahip. Bu durum, Trump'ın istediği isimleri göreve getirmesini zorlaştıracak. Eğer Temsilciler Meclisi de Demokratların eline geçerse, Trump yönetiminin yasa çıkarması neredeyse imkansız hale gelebilir. Trump, Demokratların hamlelerine karşı şimdiden "veto" yetkisini kullanabileceğinin sinyalini verdi.
Demokrat Liderlerden İlk Tepkiler
Seçim zaferinin ardından Demokrat cephede büyük bir coşku hakim.
- Senato Demokrat Lideri Chuck Schumer: "Amerikalılar değişim için oy kullandı. Amerikan halkına beş kelime: Rahatlama yolda."
- Temsilciler Meclisi Demokrat Lideri Hakeem Jeffries: "Bugün Amerika'nın büyük geri dönüşü başlıyor."
ABD genelinde oy sayım işlemleri devam ediyor. Bazı kritik bölgelerde kesin sonuçların netleşmesinin günler sürebileceği belirtiliyor. (ANKA)