Click Here!
      "Gerçekten" haber verir 05 Şubat 2008

Eski tarihli sayılar

Görüş, teklif ve
eleştirilerinizi
okurhatti@yeniasya.com.tr
adresine bekliyoruz.
 

M. Ali KAYA

İlm-i Cifir ve Ebced



Kur’ân-ı Kerîm âyetlerinin zâhirî mânâları yanında her asra bakan işârî mânâları da vardır. Ayrıca ebced ve cifir hesapları ile Kur’ân’ın işaret ettiği bazı mânâlara ulaşmak da mümkündür.

Cifir ilmi ile ilgili hususlar, İmam-ı Ali (ra) ve Cafer-i Sadık’a (ra) isnat edilen “El-Cifr” isimli bilgilere dayanır. İbn-i Haldun bu bilginin ayrıca ilham ve keşfe dayandığını da ilâveten belirtmiştir.1 Cifir, İslâmiyet’ten önce Yahudiler ve Hıristiyanlar tarafından da kullanılmıştır. Yahudilere göre, Hz. Musa’nın (as) Tur-i Sinâ’da öğrendiği “İlm-i Esrar”dan birisi de bu ilimdir. Buna göre kâinattaki düzen, sayılar ile varlıklar arasında çok mükemmel bir ilişkinin varlığını gerektirir.

Sayılar ile harfler arasında da büyük bir ilgi ve alâka vardır. Arap alfabesine göre her harfin rakamsal bir değeri vardır. Bu değer “Ebced-Hevvez-Hutti-Kelemen-Sa’fez-Kareşet-Sehaz ve Dadığ” şeklinde sıralanmasından ortaya çıkar.2 Ayrıca normal alfabenin sıralaması ile de ayrı rakamsal değerler ortaya çıkar. Bu “Terkib-i Harfî” ve “Terkib-i Adedî” şeklinde ifadesini bulmuştur. Ebced sistemi de, İbranice ve Aramice’den Nebatice’ye ve Arapça’ya geçmiştir.

Mesela “Hilâl” kelimesi ile “Allah” kastedilmektedir. Her iki kelimenin ebced karşılığı 66’dır. Bu gibi tevafuklar ve işaretler, İslâm Edebiyat ve Mimarisinden tutun ticârî hayata ve devlet arşivlerinin şifrelenmesine kadar geniş bir uygulama alanı bulmuştur. Önemli şahsiyetlerin doğum ve ölümleri ile önemli olaylar da Ebced ve Cifir ilmine göre tarih düşürmek için kullanılmıştır.

Bediüzzaman Said Nursî Hazretleri de, Ebced ve Cifir ilminden faydalanarak âyet ve hadislerden işârî mânâlar çıkarmıştır.

Bir zaman Yahudi âlimleri, Peygamberimizin (asm) huzurunda, sûrelerin başlarındaki ‘Elif-Lâm-Mim’ gibi mukattaa harflerini işittikleri zaman cifir hesabı ile “Senin ümmetinin müddeti azdır” demişler; Peygamberimiz (asm) de onlara, başka sûrelerin başlarındaki mukattaa harflerini okuyarak “Daha var” demiştir.3

Yine Bediüzzaman, Hz. Ali’nin (ra) Celcelutiye kasidesini hesab-ı ebcedî ve cifrî ile yazdığını tespit etmiştir.

Bediüzzaman, Kur’ân âyetlerinin cifir ilmi yardımıyla işaretlerinin çıkarılmasını, Kur’ân’ın bir mucizesi olarak yorumlar. Çünkü her bir âyetin mânâ mertebelerinde zâhiri, bâtını, haddi, muttalaı vardır. Ayrıca bunların da füruatı, işârâtı, dal ve budakları vardır.4 İlm-i Cifr ve Ebced, aslında Kur’ân-ı Kerîm’in işârî mânâlarına ulaşabilmek için bir araçtır. Allah kelâmı olan Kur’ân âyetlerinin her asra bakan yönü olduğu için, geçmişten haber verdiği gibi, gelecekten de haber vermesi belâgatının ve mucize olmasının gereğidir.

Sonuç olarak Cifir ve Ebced ilmi, İslâm dünyasında çok sık olarak kullanılmıştır. Kur’ân-ı Kerim dışında Peygamberimizin (sav) hadislerinden de geleceğe ait işârî mânâlar çıkarılmıştır. Bu yöntem ehil ellerde, doğru bir şekilde kullanıldığı zaman gerçekleri ortaya çıkaran bir anahtar işlevi görür. Aksi taktirde su-i istimâl ile pek çok yanlışlara sebep olabilir.

Dipnotlar: 1- Mukaddime, 2:823; 2- TDVİA, “Ebced” Maddesi, 10:70; 3- Sikke-i Tasdik-i Gaybî, 87; İbn-i Kesir, Tefsir, 1:38; 4- Sikke-i Tasdik-i Gaybî, 86; İhya-i Ulum, 2:184; 174, 175

05.02.2008

E-Posta: malikaya33@hotmail.com


 
Sayfa Başı  Yazıcıya uyarla  Arkadaşıma gönder  Geri


Önceki Yazıları

  (04.02.2008) - Ölümün mahiyeti

  (25.12.2007) - “Ilımlı İslâm”

  (13.12.2007) - Fıtrattan esmâya çıkmak

  (25.11.2007) - Haliliye mesleği

  (16.11.2007) - İspanyol hastalığı

  (07.11.2007) - Birey-devlet ilişkileri

  (03.11.2007) - GELECEĞİ PLANLAMAK VE KADER

  (01.11.2007) - Cihad ve İ’lây-ı Kelimetullah

  (26.09.2007) - Beklentilerimiz ve geleceğe ümitle bakmak

  (08.09.2007) - Nefis

 

Bütün yazılar

YAZARLAR

  Abdil YILDIRIM

  Abdurrahman ŞEN

  Ali FERŞADOĞLU

  Ali OKTAY

  Cevat ÇAKIR

  Cevher İLHAN

  Davut ŞAHİN

  Fahri UTKAN

  Faruk ÇAKIR

  Gökçe OK

  Habib FİDAN

  Hakan YALMAN

  Halil USLU

  Hasan GÜNEŞ

  Hasan YÜKSELTEN

  Hülya KARTAL

  Hüseyin EREN

  Hüseyin GÜLTEKİN

  Hüseyin YILMAZ

  Kazım GÜLEÇYÜZ

  Kemal BENEK

  M. Ali KAYA

  M. Latif SALİHOĞLU

  Mahmut NEDİM

  Mehmet C. GÖKÇE

  Mehmet KAPLAN

  Mehmet KARA

  Meryem TORTUK

  Mikail YAPRAK

  Murat ÇETİN

  Murat ÇİFTKAYA

  Mustafa ÖZCAN

  Nejat EREN

  Nimetullah AKAY

  Nurettin HUYUT

  Raşit YÜCEL

  Rifat OKYAY

  S. Bahattin YAŞAR

  Saadet Bayri FİDAN

  Sami CEBECİ

  Sena DEMİR

  Serdar MURAT

  Suna DURMAZ

  Süleyman KÖSMENE

  Vehbi HORASANLI

  Yasemin GÜLEÇYÜZ

  Yasemin Uçal ABDULLAH

  Yeni Asyadan Size

  Zafer AKGÜL

  Zeynep GÜVENÇ

  İslam YAŞAR

  İsmail BERK

  İsmail TEZER

  Şaban DÖĞEN

  Şükrü BULUT


 Son Dakika Haberleri