Öğretmen atamalarından sınav sistemlerine, ders müfredatlarından görevdeki eğitimcilerin sıkıntılarına kadar birçok mesele çözüm bekliyor. 

Eğitimde her bakan değişiminde yeni bir sistem getirilmesi, aslında eğitim politikalarının başarısızlığını gösteriyor. Her değişiklik hem öğrencilerin, hem de velilerin başını döndürdü. 20 milyona yakın öğrencinin olduğu bir ülkede eğitim sistemi bütün milleti ilgilendiriyor. Dolayısıyla da eğitim sistemindeki bir değişiklik bütün ülkenin meselesi...

İlkokul çağına inen uyuşturucu, sigara ve alkol kullanımı ülkenin en büyük sorunlardan birisi. Herkesin muzdarip olduğu bu kötü alışkanlar manevî eğitimi yeteri kadar önemsememekten kaynaklanıyor. 

Çocuklarımız sosyal ve dijital çukurun içinde kayboluyor. Gençler için en büyük tehlikelerden biri de televizyonlardaki mafya dizileri ve aile yapısını olumsuz etkileyen sabah kuşağı programları. Gazetelerdeki “şiddet içerikli haberleri de buna eklemek gerekir.

Kitapla tanıştırmakta başarısız olduğumuz çocuklar, bir de televizyon ve internete mahkûm hâle gelince mesele her geçen gün daha da derinleşiyor. Türkiye’de okuma alışkanlığı yok denecek kadar az. Yapılan araştırmalarda AB ülkelerinde yüzde 21 olan kitap okuma oranı, Türkiye’de sadece yüzde 0.01 olduğunu gösteriyor Türk halkı günde 6 saat televizyon izliyor, 3 saat internete giriyor, fakat kitap okumaya ancak yılda 6 saat vakit ayırıyor. 

Başta anne-babalar olmak üzere eğitimcilere burada önemli görevler düşüyor. Çocuklara okuma alışkanlığı kazandırmak, internetin kötü yönlerini çocuklara anlatmak ve aileden başlamak üzere manevî eğitim vermek, kötü ve zararlı alışkanlıkların önüne geçmenin önemli bir yollarından.

***

SÖZLEŞMELİ-ÜCRETLİ ÖĞRETMENLİĞE SON VERİLMELİ

Sözleşmeli ve ücretli öğretmenlik uygulamasına son verilmezken yüz binlerce öğretmen atama bekliyor. Vicdanları yaralayan atamalarda mülâkat sistemi, eğitimcilerin en büyük meselelerinden birisi. Seçim öncesi mülakatın kaldırılacağı söylenirken, uygulamaya devam ediliyor, mülâkat mağdurlarının sayısı artıyor.

Nisan ayında Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’ta milleti derinden sarsan okul saldırıları, ergen bir caninin 9’u çocuk biri öğretmen 10 kişiyi öldürmesi, öncesinde okullarda eğitimcilere yapılan saldırılar eğitimin önemli meselelerinden birisi olduğunu ortaya çıkardı.

Okullar açılırken, 75 bin okula 30 bin güvenlik görevlisinin alınacak olması önemli fakat yetersiz.

2024-25 eğitim öğretim yılında örgün eğitimde toplam öğrenci sayısı yaklaşık yüzde 4 azalarak 18,7 milyondan 17,96 milyona gerilemişti. Yani bu yaklaşık 754 bin öğrencilik bir düşüşe karşılık geliyor. Bu düşüş ilkokul dışındaki tüm kademelerde görülürken en belirgin azalma yüzde 8 ile ortaöğretimde gerçekleşmiş; okul öncesi öğrenci sayısı bir yıl içinde yüzde 10,9 azalarak 1,95 milyondan 1,74 milyona düşmüştü. 

***

EĞİTİMDEKİ EŞİTSİZLİK

Okulların nitelikli eğitim veremez hale gelince aileler çaresizce özel derslere mahkûm oldu. Yıllardır da bu böyle. Bir öğrencinin sınavlarda başarılı olması, neredeyse zorunlu olarak özel ders, etüt ve kurs üçgenine girmesini gerektiriyor. Bu da eğitimde fırsat eşitsizliğini doğruyor. Parası olan kursa gidiyor parası olmayan ise kara kara düşünüyor. 

Kara kara düşünen bir kesim de veliler. Yapılan bir araştırmaya göre okula başlangıç gideri, uzun mesafe servis kullananlarda 81 bin 524 liraya, otobüs abonmanı kullananlarda ise 32 bin 78 liraya kadar çıktı. 

PISA 2025 Türkiye Raporu’na göre Türkiye’nin fen bilimleri puanı 476’dan 494’e, okuma becerileri puanı 456’dan 472’ye, matematik puanı ise 453’ten 462’ye yükselmesi sevindirici. 

Buna karşılık 2022-2025 arasında OECD ortalamaları fen bilimlerinde 3, okumada 15, matematikte 9 puan gerilemesi de üzücü. 

Eğitim-öğretim başlarken önümüzde maalesef “kara bir tablo” var. Geleceğimizi ilgilendiren bu konularda acil tedbir alınması elzem.