"Ümitvar olunuz, şu istikbal inkılâbı içinde en yüksek gür sada İslâm'ın sadası olacaktır."

Piyasalar

İran-Pakistan gerginliği

Muhammet ÖRTLEK
23 Ocak 2024, Salı
Ortadoğu’da İsrail’in Gazze işgali devam ederken, 16 Ocak 2024’te İran, Pakistan’ın Belucistan eyaletinin Sabz Koh bölgesine saldırı düzenledi. Pakistan 18 Ocak’ta İran’ın Sistan-Belucistan eyaletinin Seravan bölgesine saldırarak karşılık vermişti.

İran’ın Sistan-Belucistan eyaleti ile Pakistan’ın Belucistan eyaleti 900 km’lik kara sınırına sahipler. Bunu sınırın bir bölümüne de Afganistan komşuluk ediyor. Her iki ülke de topraklarındaki ayrılıkçı Beluci militanlarla mücadele içindeler. Ancak iki ülke ortak ayrılıkçı düşmanla mücadele ederken, birbirlerinin topraklarındaki militanlara saldırmaları alışılmadık bir durum.

Bununla birlikte sınır bölgesindeki Beluciler’in yıllardır gerçekleştirdikleri isyanlar ve silahlı eylemler, İran ve Pakistan yönetimlerini oldukça meşgul ediyor. Beluciler Tahran ve İslamabad tarafından yönetilmeyi istemezlerken, yaptıkları ayrılıkçı faaliyetler İran ve Pakistan için toprak bütünlüklerine tehdit ve bölünme gibi hayatî bir güvenlik algısına yol açıyor.

İran saldırı sonrasında “Pakistan topraklarındaki İranlı teröristleri hedef aldığını” bildirirken, Pakistan da “uluslararası hukukun ve Pakistan ile İran ikili ilişkilerinin ruhunun korkunç şekilde ihlal edildiği” tepkisini gösterdi.

İran’ın Sistan-Belucistan bölgesinde silahlı ayrılıkçı Sünni Beluci örgüt Ceyş El-Adl diğer adıyla Adalet Ordusu, Tahran’ın tehdit algıladığı gruplardan. Dolayısıyla İran, Pakistan topraklarındaki Ceyş El-Adl’ın hedeflerini vurduğunu ileri sürüyor. Sınırın uzun ve coğrafî şartların da etkisiyle kontrolünün zor olması, Ceyş El-Adl’ın her iki ülkenin sınır bölgesinde faaliyette bulunmasına imkân veriyor. Ceyş El-Adl’ın amacı ise, İran’ın Sistan-Belucistan eyaletinin bağımsızlığına kavuşturulması. Birde Ceyş El-Adl, Beluciler’in yaşadığı toprakların zengin maden kaynaklarından elde edilen gelirin yoksul Beluci halka yansımadığından da şikâyetçi.

Diğer taraftan İran ve Pakistan’ın önceden birbirlerine haber vermeden sınır ötesine saldırı düzenlemeleri önemli bir husus. Çünkü İsrail’in Gazze’yi işgali esnasında, sınırları ötesine saldırıda bulunan İran’ın daha büyük bir bölgesel çatışmayı göze alabildiğini gösterdiğine ihtimal veriliyor. Ayrıca İsrail’in Lübnan sınırındaki İran destekli Hizbullah’la zaman zaman çatışması ve Yemen’deki yine İran güdümündeki Husiler’in Kızıldeniz’deki gemilere saldırıları ile İran’ın 16 Ocak’ta Pakistan topraklarındaki Ceyş El-Adl unsurlarını vurması gibi gelişmelerin birbirine yakın tarihlerde gerçekleşmesi düşündürücü niteliktedir.

İran Ortadoğu’nun Şii jeopolitiğindeki hâkim konumuyla Irak, Suriye, Lübnan, Yemen vd. yerlerde desteklediği vekil unsurlarla muhtelif güç boşluklarını doldurma çabasında. Pakistan topraklarına saldırısı da “Tahran’ın bölgesel hegemonya arayışı”nın bir parçası şeklinde yorumlanıyor. Elbette Pakistan da topraklarını savunabildiğini ve egemenliğinin ihlalini kabul etmediğini gösterdi.

Yaşanan olaylar üzerine Pakistan, Tahran’daki Büyükelçisini geri çekti. Ardından İran ülkenin güneydoğusunda hava-kara-deniz unsurlarının katıldığı bir tatbikat düzenledi. Taraflar arasındaki gerilimin artması, kırılgan coğrafya Ortadoğu’da tansiyonun yükselmesine sebep olacaktır. Ayrıca “Amwaj.media”ya göre üst düzey bir İranlı yetkilinin “her iki tarafın da işleri kontrol altında tutacağı, artık gerilimi tırmandırmak yok” ifadesi umutları yeşertirken, bölgenin önemli iki ülkesi ve nükleer güce sahip Pakistan ve İran’ın çatışmadan kaçınmaları bölgesel ve küresel istikrar açısından önem arz ediyor.

Okunma Sayısı: 1008
YASAL UYARI: Sitemizde yayınlanan haber ve yazıların tüm hakları Yeni Asya Gazetesi'ne aittir. Hiçbir haber veya yazının tamamı, kaynak gösterilse dahi özel izin alınmadan kullanılamaz. Ancak alıntılanan haber veya yazının bir bölümü, alıntılanan haber veya yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.

Yorumlar

(*)

(*)

(*)

Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. İstendiğinde yasal kurumlara verilebilmesi için IP adresiniz kaydedilmektedir.
    (*)

    Namaz Vakitleri

    • İmsak

    • Güneş

    • Öğle

    • İkindi

    • Akşam

    • Yatsı