Önden Göndermek

Kur’ân’a göre infak, malı Allah için hayır yollarında harcamak demektir. Başka bir ifadeyle, önden ahirete ve ebediyete gönderilen mal ve servettir. Ayetlere bakalım: 

“Hayır ve iyilik olarak önden ne gönderirseniz, onu Allah’ın katında bulacaksınız. Allah yaptıklarınızı görmektedir.”1

“Sana ne infak edeceklerini sorarlar. De ki: İnfak edeceğiniz mal anne-baba, akrabalar, yetimler, düşkünler ve yolcular içindir. Hayır olarak ne yaparsanız, şüphesiz Allah onu bilir.”2

“Mallarını Allah yolunda sarf edenlerin durumu, her başağında yüz tane olmak üzere yedi başak veren tanenin durumu gibidir. Allah dilediğine kat kat verir. Allah’ın lutfu geniştir. O her şeyi bilendir.”3

“Gece-gündüz, açık-gizli mallarını infak edenlerin mükâfatlarını Rab’leri verecektir. Onlara korku yoktur ve onlar üzülmeyeceklerdir.”4

“Sevdiğiniz şeylerden infak etmedikçe gerçek iyiliğe erişemezsiniz. Her ne infak ederseniz Allah onu bilir.”5

“Hayra harcadığınız bir şeyin yerine daha iyisini koyar. Çünkü O, rızık verenlerin en hayırlısıdır.”6

“Birinize ölüm gelip de, “Rabb’im, Beni bir süre ertelesen de, sadaka versem ve iyilerden olsam!” diyeceği zaman gelmezden önce size verdiğimiz mallardan sarf edin.”7

Maun, Az Çok Demeden Vermektir

Malı ahirete göndermek, malı infak etmekle, yani malı Allah rızası için vermekle mümkündür. Başka hiçbir biçimde mal ahiret tarafına geçmez, ebedî olmaz, elimizde kalmaz, elimizden tutmaz. 

İslâm dininde veren el, alan elden üstündür. 

Vermek için çok mala gerek yoktur; bilakis, “az” maldan vermek, daha makbuldür.6 Zaten “maun”, insanlara az-çok demeden yardım yapmak demektir. 

Maun Suresi’nin meali şöyledir: “Dini yalanlayanı gördün mü? İşte yetimi itip kakan odur. Yoksulu doyurmayı teşvik etmeyen de odur. Yazıklar olsun o namaz kılanlara ki, onlar namazlarını ciddîye almazlar, onlar gösteriş yaparlar ve en küçük bir hayra da kulak vermezler!”9

Dini yalanlamanın en hafif sureti, dinin emirlerini ciddiye almamak demektir. Ki tam bir cinayettir. Bundan Allah’a sığınmalıdır.

Eğer Malı Çok Seversen

Sure hayır için vermeyeni şiddetle kınıyor, her “cimri ve riyakâr tutumu” dîni davranışlarıyla yalanlamak sayıyor. Çünkü dinin “özünde” ne cimrilik, ne yoksulu üzmek, ne vermemeyi marifet saymak yoktur. Tam tersine dinde mümkün mertebe vermek, yoksulu gözetmek, yetime kol kanat germek, gösterişten uzak bulunmak, hayır hizmetlerini desteklemek, hiçbir hayrı küçümsememek vardır. 

Hatta dinimize göre en hayırlı olan, en çok sevdiğin şeyi vermektir.10 O halde mümkün mertebe infak etmekten, yani yoksula, yetime ve din hizmetine kol kanat germekten, yani Allah katına mal göndermekten, yani az-çok demeden vermekten geri kalmamak gerekir.  

Ahiret için vermeyi unutmak ya da gevşek tutmak bir yana, ciddiye almak ve acele etmek lâzım. Çünkü dünya en hesapta olmayan bir saatte bizi kapı dışarı atıyor. Malımıza da, mülkümüze de el koyuyor.  

Kaldı ki, malı çok istemenin yolu zaten hırs değil, kanaattir. Bediüzzaman’ın ifadesiyle, “Eğer malı çok seversen hırs ile değil, belki kanaat ile malı talep et: tâ çok gelsin.”11

Kanaatin bir gereği de “veren el” üstünlüğü ile yaşamak, yani malı infak etmek, yani hayır yollarında sarf etmektir.   

Dipnotlar:

1- Bakara Suresi: 110

2- Bakara Suresi: 215

3- Bakara Suresi: 261

4- Bakara Suresi: 274

5- Âl-i İmrân Suresi: 92

6- Sebe’ Suresi: 39

7- Münâfikûn Suresi: 10

8- Câmiü’s-Sağîr, 2/1852

9- Mâûn Suresi: 1-7

10- Âl-i İmrân Suresi: 92

11- Mektûbât, s. 263