Ama bu sürece…

-Jakoben CHP zihniyeti, “AB’ye üyelik devrimlerden taviz manasına gelir, inkılaplar elden gider” dedi, karşı çıktı.

-Başkasını yutmakla beslenen milliyetçilik meraklıları “AB’ye giriş süreci devletin bölünmesi sonucunu doğurur” diyerek direndi. 

-İslâmcıların bir türü olan siyasal İslâmcılar da “Demokrasi gelirse din elden gider” diyerek korkup korkuttu.

Bu üç akımdakiler “AB batıyor boş verin orayı” diyenlerin dolmuşuna binmeye hep teşne oldu.

İhsan Umun, Medyascope’da, AB ile Hindistan arasındaki ticaret anlaşması münasebetiyle “Avrupa Birliği çöküyor mu?” başlıklı bir inceleme yazısı kaleme aldı. Sonuç cümlelerini tahlil edelim: 

-“Tarihsel bir perspektifle bakıldığında, AB’nin uyum kapasitesi ve yenilenme yeteneği etkileyicidir.” 

Gerçekten, AB kuruluşundan bu yana geçirdiği değişimle; halklar, kültürler ve devletler arasında gönüllülük esasına ve müzakere kültürüne dayalı ittifakların ve hatta ittihadların mümkün  olduğunu göz önüne sermiş durumda. 

Yeni Asya okuyucuları için en önemli sosyal kavramlardan biri olan ittihadın böyle somut bir örnekle tecessüm ve tekamül etmesi, ittihad-ı İslâm için de ümitleri arttırmalı. 

-“Birlik, askerî güçten ziyade normatif çekicilik, ekonomik yaptırımlardan ziyade yapıcı ortaklıklar ve agresif genişlemeden ziyade kural koyucu liderlik yoluyla küresel sahnedeki varlığını sürdürüyor.” 

İnanıyoruz ki -erken bir kıyamet kopmazsa- ABD’li NATO ile ABD’ye rakip AB arasında askerî güce dair uyum ve ilişki meselesi de eninde sonunda bir çözüme kavuşacaktır. Ancak yazarın “normatif çekicilik” olarak ifade ettiği devletler üstü bir “iç hukuk” oluşturma kapasitesi, bir ittihad için askerî güçten daha kıymetli.

Aynı şekilde rakiplerle ilişkilerde buyurucu ve yaptırımcı tavır yerine ortak büyüme modelleri geliştirebilmek de fevkalade kıymetli.

“Fetihçi devlet modeli”nin mazide kaldığı düşünüldüğünde, maziye ait bir kavram olan emperyalizmi çağrıştıran agresif genişlemeler yerine; insanlığın, toplumların ve çevrenin lehine olabilecek kurallarla evrensel köyün bütün mensupları için uyum süreçleri geliştirmek fevkalade kıymetlidir.

-“AB’nin iç siyasî bölünmeleri ve karar alma süreçlerindeki yavaşlık sebebiyle her zaman hızlı sonuçlar üretmeyebilir.” 

Meşveret dediğiniz zaten az sağırca olmalı. Üç ölçüp bir biçmeli ki ziyanlık olmasın! “Öfkeyle kalkan zararla oturur” denmiştir.

-“Ayrıca uluslararası sistemin bu yeni güç modelini tanıması ve ödüllendirmesi de zaman alabilir. Ancak alternatif modellerin ortaya çıkardığı kaos ve istikrarsızlık arttıkça, AB’nin yaklaşımının değeri daha net görülecektir.” 

Gerçekten dünyanın kalanındaki küçük ve orta boy devletler kurumsal yapılardan ziyade karizmatik kişiler ve aileler üzerine tesis edilmiş olduğu için bir istikrar adası durumundaki AB’deki kurumsal yapılarla muhatap olmak onlara da zor geliyor, ama dünyanın gidişi bu yönde ve ikna esasına dayalı bu müzakere kültürüne onlar da alışacaklar.

-“Türkiye gibi köprü ülkelerin de bu süreçte aktif rol alması, hem kendi geleceği, hem de küresel denge açısından hayatî önem taşımaktadır.”

Biz hep söylüyoruz: Türkiye sadece Türkiye’den ibaret değil. Yanı başında duran İslâm Dünyası ve Türk Dünyası için rol model olabilir ve olmalıdır. Onlarla da benzer ittifaklar kurabilir ve kurmalıdır. Yeter ki AB sürecinden dersini alsın ve doğruları yapsın, “tek adam”cılıktan vazgeçebilsin.