Kütüb-i Sitte’yi meydana getiren altı büyük hadis kitabı, aynı gayeye hizmet etmekle birlikte, her biri farklı yönleriyle öne çıkmaktadır. Bu eserler, Resûl-i Ekrem Efendimiz’in (asm) sözlerini, davranışlarını ve yaşayışını en güvenilir şekilde bizlere ulaştırırken, İslâm’ın inanç, ibadet, ahlâk ve sosyal hayatına da ışık tutmaktadır. Şimdi sırasıyla bunları bir arada tekrar edersek;

-Sahih-i Buhârî, hadis ilminde güvenilirliğin zirvesi kabul edilir. İman, ilim, ibadet, ahlâk, alışveriş, aile hayatı ve toplum düzeni gibi hemen her konuyu ihtiva eder. Hadislerin seçimindeki son derece sıkı ölçüleri sebebiyle Kur’ân-ı Kerîm’den sonra en güvenilir kitap olarak kabul edilmiştir.

-Sahih-i Müslim, güvenilir hadisleri sistemli bir tertiple bir araya getirmesiyle tanınır. Aynı konudaki rivayetleri birlikte vermesi, hadislerin daha kolay anlaşılmasını sağlar. Bu yönüyle hem hadis talebeleri hem de araştırmacılar için önemli bir kolaylık sunmaktadır.

-Sünen-i Ebu Davud, daha çok ibadet ve fıkhî hükümlerle ilgili hadisleri ihtiva eder. Namaz, oruç, zekât, hac, nikâh, alışveriş ve ceza hukuku gibi günlük hayatı ilgilendiren konular geniş şekilde ele alınmıştır. Bu sebeple İslâm hukukunun temel kaynaklarından biri olarak kabul edilmektedir.

-Sünen-i Tirmizî, hadisleri rivayet etmekle yetinmeyip onların sıhhat derecelerini de açıklamasıyla meşhurdur. Ayrıca mezhep imamlarının görüşlerine yer vermesi, eseri hadis ile fıkıh arasında önemli bir köprü hâline getirmiştir. Hadis usûlü açısından da büyük değer taşımaktadır.

-Sünen-i Nesâî, hadis seçimindeki titizliğiyle tanınır. Özellikle güvenilir rivayetlere ağırlık vermesi sebebiyle hadis âlimlerinin büyük takdirini kazanmıştır. İbadetlerden aile hayatına kadar dinî hükümlerin dayandığı birçok hadis bu eserde yer almaktadır.

-Sünen-i İbni Mâce ise diğer beş eserde bulunmayan birçok hadisi ihtiva etmesiyle dikkat çeker. Bu özelliği sayesinde hadis literatürünü tamamlayan önemli bir kaynak olmuş ve Kütüb-i Sitte arasındaki yerini almıştır.

Bu altı eser birlikte değerlendirildiğinde, İslâm’ın sadece ibadetlerden ibaret olmadığı açıkça görülmektedir. Kütüb-i Sitte’de iman esaslarından güzel ahlâka, aile hayatından ticaret hukukuna, komşuluk ilişkilerinden devlet idaresine, eğitimden sosyal yardımlaşmaya kadar hayatın hemen her alanına dair Resûlullah Efendimiz’in (asm) rehberliği yer almaktadır.

Asırlardır milyonlarca Müslüman, dinini öğrenirken bu güvenilir hadis kaynaklarından istifade etmiş; binlerce âlim de bu eserleri şerh ederek sonraki nesillere aktarmıştır. Kütüb-i Sitte, sadece hadis kitaplarından oluşan bir külliyat değil, aynı zamanda İslâm medeniyetinin ilim, hikmet ve ahlâk mirasını taşıyan eşsiz bir hazinedir.

Kaynakça:

Kütüb-i Sitte’nin mukaddimeleri; TDV İslâm Ansiklopedisi, “Kütüb-i Sitte”, “Buhârî”, “Müslim”, “Ebû Dâvûd”, “Tirmizî”, “Nesâî” ve “İbn Mâce” maddeleri; İbrahim Canan, Hadis Tarihi; Talat Koçyiğit, Hadis ve Usûlü; M. Yaşar Kandemir, Hadis